Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου
με θέμα:
«ΑΣ ΜΑΘΟΥΜΕ ΝΑ ΣΥΓΧΩΡΟΥΜΕ»
[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 30-8-1992]
(Β267)
Πάντοτε, αγαπητοί μου, στις ανθρώπινες σχέσεις θα υπάρχουν διαφορές. Και πολλές φορές ο ένας θα είναι ο αδικών και ο άλλος ο αδικούμενος. Και ἐν στενῇ και ἐν εὐρείᾳ ἐννοίᾳ. Και τίθεται το ερώτημα: Το πώς θα μπορούν αυτές οι σχέσεις να αποκαθίστανται, πράγμα πολύ αναγκαίον για την ομαλή συνύπαρξη των ανθρώπων. Πώς αλλιώς παρά με την ανεξικακία ή με την αμνησικακία, να μην θυμάται κανείς την κακία του άλλου, που εκφράζονται με την εκ βάθους καρδίας συγχωρητικότητα. Κι αν συμβαίνουν, υποτίθεται, απεριόριστες προστριβές, πόσο μπορεί να ισχύει αυτή η συγχωρητικότητα; Απεριόριστα. Αρκεί φυσικά, ο αδικών, ο πταίων, να ζητά συγνώμη.
Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου
με θέμα:
«Η ΕΓΚΟΠΗ»
[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 18-8-1996]
[Β342]
Κάθε φορά, αγαπητοί μου, που θα μελετήσουμε τις επιστολές του Παύλου, θα νιώσομε το πελώριο πνευματικό του ανάστημα να μας σκιάζει. Τα διάφορα περιστατικά που συνέβαιναν κατά την διάρκεια του ποιμαντικού του έργου, στάθηκαν οι αφορμές να αποκαλύπτεται το μεγαλείον της ψυχής του.
Έτσι, κάποια αφορμή δόθηκε κάποτε με τους Κορινθίους, για να τους γράψει τον μεγάλο του λόγο, εκείνον που ακούσαμε προηγουμένως εις την αποστολική του περικοπή. «Ἀλλ᾽ οὐκ ἐχρησάμεθα τῇ ἐξουσίᾳ ταύτῃ, ἀλλὰ πάντα στέγομεν, ἵνα μὴ ἐγκοπήν τινα δῶμεν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ Χριστοῦ». Δηλαδή, «δεν κάνομε άσκηση δικαιωμάτων -δικαιωμάτων μας, υλικής φύσεως δικαιωμάτων μας- αλλά στενοχωρούμενοι, τα πάντα υπομένομε, για να μην δώσουμε κάποια ‘’ἐγκοπή’’ στο ευαγγέλιο του Χριστού».
Ο ΙΕΡΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ
ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΑΓΝΩΜΟΝΟΣ ΟΦΕΙΛΕΤΟΥ
Όπως στην περίπτωση της κιθάρας δεν αρκεί μόνον μια χορδή για να προκληθεί μελωδία, αλλά πρέπει όλες να τις κρούουμε με τον κατάλληλο τρόπο και ρυθμό, έτσι και στην περίπτωση της ψυχικής αρετής δεν αρκεί για τη σωτηρία μας η τήρηση μόνο μίας εντολής του Κυρίου, αλλά πρέπει να τις τηρούμε όλες με ακρίβεια και αυστηρότητα, εάν βέβαια έχουμε διάθεση να επιτύχουμε πραγματική μελωδία.
Έμαθε το στόμα σου να μην ορκίζεται, όπως ορίζει μία εντολή; Έχει ασκηθεί η γλώσσα σου να λέγει σε κάθε περίσταση μονάχα «ναι» και «όχι», όπως ορίζει μία άλλη; Ας μάθει λοιπόν να αποφεύγει και κάθε κακολογία και να δείχνει περισσότερο ενδιαφέρον για την εντολή αυτή, επειδή χρειάζεται και περισσότερος κόπος εκ μέρους μας για την εκπλήρωσή της. Και αυτό διότι στην περίπτωση του όρκου χρειαζόταν να υπερνικήσουμε απλώς μία συνήθεια, ενώ στην περίπτωση της οργής χρειάζεται μεγαλύτερος αγώνας, επειδή αυτό είναι πάθος τυραννικό και πολλές φορές παρασύρει όσους δεν έχουν νήψη και τους γκρεμίζει στο βάραθρο της απώλειας.
ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΑ΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Α΄ Κορ. 9,1-12]
ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ
«Οὐκ εἰμὶ ἀπόστολος; οὐκ εἰμὶ ἐλεύθερος; οὐχὶ Ἰησοῦν Χριστὸν τὸν Κύριον ἡμῶν ἑώρακα; οὐ τὸ ἔργον μου ὑμεῖς ἐστε ἐν Κυρίῳ; (:Δὲν εἶμαι ἀπόστολος μὲ ἴσα δικαιώματα μὲ τοὺς ἄλλους ἀποστόλους; Δὲν εἶμαι ἐλεύθερος ὅπως οἱ ἄλλοι χριστιανοί; Δὲν εἶδα τὸν Ἰησοῦ Χριστὸ τὸν Κύριό μας; Καὶ δὲν εἶστε ἐσεῖς τὸ ἔργο ποὺ μὲ τὴ βοήθεια τοῦ Θεοῦ ἐπιτέλεσα;)» [Α΄ Κορ. 9,1].
Ἐπειδὴ προηγουμένως εἶχε πεῖ ὅτι «εἰ βρῶμα σκανδαλίζει τὸν ἀδελφόν μου, οὐ μὴ φάγω κρέα εἰς τὸν αἰῶνα, ἵνα μὴ τὸν ἀδελφόν μου σκανδαλίσω (:ἐὰν αὐτὸ ποὺ τρώω γίνεται αἰτία σκανδάλου καὶ ἁμαρτίας γιὰ τὸν ἀδελφό μου, δὲν θὰ φάω ποτὲ ὁποιοδήποτε εἶδος κρέατος, γιὰ νὰ μὴν σκανδαλίσω τὸν ἀδερφὸ μου)» [Α΄ Κορ. 8,13], πρᾶγμα τὸ ὁποῖο δὲν εἶχε μὲν κάνει, ὑποσχόταν ὅμως ὅτι θὰ τὸ ἔκανε, ἐὰν παρίστατο ἀνάγκη, γιὰ νὰ μὴ λέγει κανεὶς ὅτι «κομπάζεις ἄσκοπα καὶ φιλοσοφεῖς μὲ λόγια καὶ ὑπόσχεσαι μὲ τὸ στόμα μόνο, ποὺ εἶναι εὔκολο καὶ σὲ μένα καὶ στὸν καθένα· ἐὰν αὐτὰ τὰ λέγεις ἀπὸ τὴν ψυχή σου, δεῖξε μὲ τὰ ἔργα τί καταφρόνησες, γιὰ νὰ μὴ σκανδαλίσεις τὸν ἀδελφό σου», γιὰ τὸν λόγο αὐτὸν ἀναγκάζεται στὴ συνέχεια νὰ προχωρήσει στὴν ἀπόδειξη αὐτῶν καὶ νὰ δείξει ὅτι ἀπεῖχε ἀκόμη καὶ ἀπὸ ὅσα ἐπιτρέπονταν προκειμένου νὰ μὴν προκαλέσει σκανδαλισμό, ἐὰν καὶ κανεὶς νόμος δὲν τὸν ἐξανάγκαζε σὲ αὐτό. Καὶ δὲν εἶναι βέβαια αὐτὸ θαυμαστό, ἂν καὶ εἶναι θαυμαστό, ὅτι ἀπεῖχε ἀπὸ ὅσα ἐπιτρέπονταν, γιὰ νὰ μὴ σκανδαλίσει, ἀλλὰ ὅτι τὸ ἔκανε μὲ πολὺ κόπο καὶ κίνδυνο.
Η ΚΟΙΜΗΣΙΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ
Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία τοῦ μακαριστοῦ γέροντος Ἀθανασίου Μυτιληναίου
μὲ θέμα:
«Η ΥΠΕΡΑΓΙΑ ΘΕΟΤΟΚΟΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟΝ 44ο ΨΑΛΜΟ»
[ἐκφωνήθηκε στὴν Ἱερὰ Μονὴ Κομνηνείου Λαρίσης στὶς 13-8-1988]
(Α32)
Ἡ ἑορτὴ μνήμης τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, ἀγαπητοί μου, μᾶς δίδει τὴν ἀφορμὴ νὰ δοῦμε ἐγκατάσπαρτη μέσα στὴν Ἁγία Γραφὴ τὴν παναγία μορφή της καὶ τὸ οὐρανόμηκες μεγαλεῖο της.
Ὁ 44ος Ψαλμὸς θὰ λέγαμε ὅτι εἶναι τὸ θαυμάσιο ἐκεῖνο ποίημα, ποὺ ἀναφέρεται στὸν Μεσσία καὶ τὴν Κυρία Θεοτόκο. Στὸ πρῶτο ἥμισυ τοῦ ποιήματος ἐξυμνεῖται ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, μὲ ὅλα τὰ θεανθρώπινα γνωρίσματά Του καὶ στὸ δεύτερο ἥμισυ τοῦ ἴδιου ποιήματος ἐξυμνεῖται ἡ Ἐκκλησία, ποὺ ἡ ἐπιτομὴ τῆς Ἐκκλησίας εἶναι ἡ Παναγία Θεοτόκος. Μὲ ὅλα ἐκεῖνα τὰ θαυμάσια γνωρίσματά της, σὰν ἄμεσος κτίσις τοῦ Θεοῦ.
Απομαγνητοφωνημένη ομιλία του μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου
με θέμα:
«Ἐν τῇ Γεννήσει τὴν παρθενίαν ἐφύλαξας,
ἐν τῇ Κοιμήσει τὸν κόσμον οὐ κατέλιπες, Θεοτόκε»
[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 15-8-1994]
[Α38]
Και πάλι, αγαπητοί μου, η σεπτή Κοίμησις της Υπεραγίας Θεοτόκου μας συνεκέντρωσε όλους εδώ, όπως τότε οι Απόστολοι εκ περάτων συνεκεντρώθησαν για την ταφή της. Και αυτή η συγκέντρωσις του λαού του Θεού περί το πρόσωπον της Υπεραγίας Θεοτόκου, είναι ταυτόχρονα και μία δογματική έκφρασις, που θαυμάσια εκφράζει το απολυτίκιον της εορτής: «Ἐν τῇ Γεννήσει τὴν παρθενίαν ἐφύλαξας, ἐν τῇ Κοιμήσει τὸν κόσμον οὐ κατέλιπες, Θεοτόκε· μετέστης πρὸς τὴν ζωήν, Μήτηρ ὑπάρχουσα τῆς Ζωῆς, καὶ ταῖς πρεσβείαις ταῖς σαῖς λυτρουμένη ἐκ θανάτου τὰς ψυχὰς ἡμῶν».
Εδώ βλέπομε ότι ο ιερός συντάκτης χρησιμοποιεί ένα λογοτεχνικό ζεύγος, που αναφέρεται το ένα εις την Γέννηση που είχε η Θεοτόκος, την Γέννηση του Χριστού και το άλλο εις την Κοίμηση· που, σαν μια τεχνητή αντίθεσις, ενώ δεν είναι αντίθεσις, εκφράζει ποιητικά δύο μεγάλες αλήθειες: η μια αναφέρεται στη Γέννηση του Σωτήρος και η άλλη αναφέρεται εις την Κοίμησιν της Θεοτόκου.
ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ
«Τοῦτο γὰρ φρονείσθω ἐν ὑμῖν ὃ καὶ ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ, ὃς ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρχων οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα Θεῷ, ἀλλ’ ἑαυτὸν ἐκένωσε μορφὴν δούλου λαβών, ἐν ὁμοιώματι ἀνθρώπων γενόμενος, καὶ σχήματι εὑρεθεὶς ὡς ἄνθρωπος ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν γενόμενος ὑπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δὲ σταυροῦ. διὸ καὶ ὁ Θεὸς αὐτὸν ὑπερύψωσε καὶ ἐχαρίσατο αὐτῷ ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα, ἵνα ἐν τῷ ὀνόματι ᾿Ιησοῦ πᾶν γόνυ κάμψῃ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων, καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσηται ὅτι Κύριος ᾿Ιησοῦς Χριστὸς εἰς δόξαν Θεοῦ Πατρός(:Εφόσον δηλαδή είστε μαθητές και δούλοι του Ιησού Χριστού, πρέπει να μιμηθείτε την ταπείνωση και την αυταπάρνησή Του.
Ἑορτή δική μας εἶναι ἡ ἑορτή τοῦ Ἁγίου μας καί ὄχι τά γενέθλια.
Ἀπόσπασμα ἀπό ὁμιλία στήν Κοίμηση τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου (1981) τοῦ μακαριστοῦ Ἀρχιμανδρίτου Γεωργίου Καψάνη, καθηγουμένου τῆς Ἱ. Μ. Ὁσίου Γρηγορίου Ἁγίου Ὄρους.
Πατέρες καί ἀδελφοί μου, ἔχουμε ὅλοι χαρά. Καί ἔχουμε χαρά, διότι σήμερα εἶναι ἡ πραγματική ἑορτή τῆς μητέρας. Διότι μόνον ἡ Κυρία Θεοτόκος εἶναι ἡ ὄντως μητέρα μας, ἐπειδή μᾶς μεταδίδει τήν ὄντως Ζωή μας, πού εἶναι ὁ Χριστός μας. Καί σήμερα θά ἔπρεπε ὅλες οἱ μητέρες νά ἑορτάζουν τήν ἑορτή τῆς μητέρας Ὀρθοδόξως.
Ἀλλά ὁ κόσμος μέ τό κοσμικό πνεῦμα, μἐ τήν ἐκκοσμἰκευση, ἡ ὁποία προχωρεῖ καί διαβιβρώσκει τήν ψυχή καί τήν καρδιά καί τό φρόνημα τοῦ λαοῦ μας, ἔχει ἀρχίσει νά ἀντικαθιστᾶ καί νἀ ὑποκαθιστᾶ μᾶλλον τεχνηέντως τίς ἑορτές τῆς Ὀρθοδοξίας μέ ἑορτές κοσμικές, ὅπως εἶναι ἡ ἑορτή τῆς μητέρας, ἡ ἑορτή τοῦ παιδιοῦ καί ἄλλες παρόμοιες, ὅπως τά γενέθλια, πού ἑορτάζουν οἱ ἄνθρωποι, ἐνῶ πρέπει νά ἑορτάζουμε τίς μνῆμες τῶν Ἁγίων, τῶν ὁποίων φέρουμε τά ὀνόματα.
ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ Κ΄: Περὶ τῆς ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ ξηρανθείσης συκῆς (Ματθ.21,18-22)
Ποια είναι η συκιά του Ευαγγελίου που ξεράθηκε κατά τρόπο φαινομενικά παράλογο, αν κρίνουμε από ό,τι φαίνεται εξωτερικά; Και πώς εξηγείται αυτή η φαινομενική αμετρία της πείνας, που αναζητεί καρπό εκτός εποχής; Και τι σημαίνει η κατάρα εναντίον ενός πράγματος που στερείται αίσθησης;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ
Ο Θεός Λόγος, ο οποίος με σοφία οικονομεί τα πάντα για τη σωτηρία των ανθρώπων, αφού προηγουμένως διαπαιδαγώγησε την ανθρώπινη φύση μέσω του μωσαϊκού νόμου, ο οποίος περιείχε μια περισσότερο σωματική (υλική) μορφή λατρείας -γιατί η ανθρώπινη φύση δεν μπορούσε να δεχθεί την αλήθεια γυμνή από τα προκαλύμματα των συμβολικών τύπων, εξαιτίας της άγνοιας και της αποξένωσης που είχαν δημιουργηθεί μέσα της ως προς την αρχέτυπη οντολογική πραγματικότητα των θείων πραγμάτων- ύστερα, αφού φανερά έγινε άνθρωπος ο Ίδιος, προσλαμβάνοντας σάρκα που είχε νοερή και λογική ψυχή, και αφού, ως Λόγος, οδήγησε την ανθρώπινη φύση προς την άυλη και γνωστική λατρεία εν Πνεύματι, δεν ήθελε πλέον, από τη στιγμή που η αλήθεια είχε φανερωθεί στη ζωή, να εξακολουθεί να κυριαρχεί η σκιά, της οποίας σύμβολο ήταν η συκιά.
ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ,ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ ΙΒ΄: Περὶ τοῦ τίς ὁ ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐσπιλωμένος χιτών
Τι είναι «ο χιτώνας ο μολυσμένος από τη σάρκα»;
[Ιούδ. 1, 22-23: «Καὶ οὓς μὲν ἐλεεῖτε διακρινόμενοι, οὓς δὲ ἐν φόβῳ σῴζετε, ἐκ τοῦ πυρὸς ἁρπάζοντες, μισοῦντες καὶ τὸν ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐσπιλωμένον χιτῶνα (:Και σε άλλους να δείχνετε ευσπλαχνία και συμπάθεια, συζητώντας μαζί τους και πείθοντάς τους για τις κακοδοξίες τους και άλλους πάλι να προσπαθείτε να τους σώσετε με μεγάλη προσοχή και φόβο μήπως βλαφτείτε από τη συναναστροφή τους. Να τους αρπάζετε μέσα από τη φωτιά του εσχάτου κινδύνου, μισώντας σαν βρωμερό ένδυμα και τη μολυσμένη από τα πάθη της σαρκός ζωή τους)»]
ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:
Μολυσμένος χιτώνας είναι ο βίος που έχει κηλιδωθεί από τα πολλά παραπτώματα που γεννούν τα σαρκικά πάθη· γιατί ο τρόπος ζωής και συμπεριφοράς του κάθε ανθρώπου είναι σαν ένα ένδυμα, μέσα από το οποίο γίνεται φανερό αν αυτός είναι δίκαιος ή άδικος· ο δίκαιος έχει ως καθαρό χιτώνα τον ενάρετο βίο, ενώ ο άδικος έχει μια ζωή κηλιδωμένη από πονηρά έργα.
ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ Δ΄: Περὶ τοῦ μὴ κτήσασθαι δύο χιτῶνας
Πώς ο Κύριος έδωσε εντολή στους μαθητές να μην αποκτήσουν δύο χιτώνες, ενώ ο Ίδιος είχε πέντε, σύμφωνα με τον άγιο ευαγγελιστή Ιωάννη, όπως γίνεται φανερό από εκείνους τους στρατιώτες που τα μοίρασαν μεταξύ τους; Και τι ακριβώς είναι αυτά τα ενδύματα; [βλ. Ματθ. 10,10: «Μὴ κτήσησθε χρυσὸν μηδὲ ἄργυρον μηδὲ χαλκὸν εἰς τὰς ζώνας ὑμῶν, μὴ πήραν εἰς ὁδὸν μηδὲ δύο χιτῶνας μηδὲ ὑποδήματα μηδὲ ῥάβδον· ἄξιος γάρ ἐστιν ὁ ἐργάτης τῆς τροφῆς αὐτοῦ»· Λουκά, 9,3: «Καὶ εἶπε πρὸς αὐτούς· μηδὲν αἴρετε εἰς τὴν ὁδόν, μήτε ῥάβδους μήτε πήραν μήτε ἄρτον μήτε ἀργύριον μήτε ἀνὰ δύο χιτῶνας ἔχειν»].
ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:
Ο Σωτήρας δεν είχε πέντε χιτώνες, αλλά έναν, εκείνον που φορούσε επάνω στο σώμα, και το εξωτερικό ένδυμα· από αυτά, εκείνο που φοριέται εσωτερικά επάνω στο σώμα το ονομάζουν «χιτώνιο», ενώ το εξωτερικό ένδυμα το αποκαλούν «ιμάτιο». Όμως ο μέγας ευαγγελιστής Ιωάννης, μέσω του Αγίου Πνεύματος, αποκάλυψε μυστικά, μέσα από το ρητά εκφρασμένο νόημα της ιστορίας, το ανέκφραστο νόημα της θεωρίας, ώστε μέσω των ιστορούμενων γεγονότων να οδηγήσει τον νου μας στην αλήθεια των νοητών πραγματικοτήτων[Ιω.19,23-24: «Οἱ οὖν στρατιῶται ὅτε ἐσταύρωσαν τὸν Ἰησοῦν, ἔλαβον τὰ ἱμάτια αὐτοῦ καὶ ἐποίησαν τέσσαρα μέρη, ἑκάστῳ στρατιώτῃ μέρος, καὶ τὸν χιτῶνα· ἦν δὲ ὁ χιτὼν ἄῤῥαφος, ἐκ τῶν ἄνωθεν ὑφαντὸς δι᾿ ὅλου. Εἶπον οὖν πρὸς ἀλλήλους· μὴ σχίσωμεν αὐτόν, ἀλλὰ λάχωμεν περὶ αὐτοῦ τίνος ἔσται· ἵνα ἡ γραφὴ πληρωθῇ ἡ λέγουσα· διεμερίσαντο τὰ ἱμάτιά μου ἑαυτοῖς, καὶ ἐπὶ τὸν ἱματισμόν μου ἔβαλον κλῆρον»].
Σαν ατσούμπαλος δράστης που δεν μπορεί με τίποτα να κρύψει το πονηρό έργο του, η κυβέρνηση συνεχίζει να καταστρέφει την ελληνική επαρχία. Κομμάτι – κομμάτι, ξηλώνουν κάθε βασική υπηρεσία από τα μικρά χωριά ώστε να τα καταντήσουν μη βιώσιμα και έρημα.
Μερικούς μήνες μετά το εθνικό έγκλημα του κλεισίματος των ΕΛΤΑ που έδιναν υπόσταση στη σχέση του πολίτη με το κράτος, έρχεται τώρα το δεύτερο χτύπημα με το μαζικό κλείσιμο των ΑΤΜ και τη μετατροπή των καφενείων σε… τράπεζες! Η ανταπόδοση των ελληνικών τραπεζών στην τριπλή σωτηρία τους (μέσω ανακεφαλαιοποιήσεων) από τον ελληνικό λαό, είναι να αποψιλώσουν την επαρχία από μηχανήματα ανάληψης μετρητών. Και ο πρόθυμος συνέταιρος τους, η ελληνική κυβέρνηση, είναι αυθεντία στο να μετατρέπει τη ζωή των πολιτών σε κουίζ ατομικής ευθύνης.
Δεν φτάνει που τα χωριά εξαφανίζονται πληθυσμιακά από το χάρτη, πρέπει να προσαρμόσουμε και τον δημογραφικό θάνατό μας στην μείωση του λειτουργικού κόστους των τραπεζών! Η Ελλάδα ξεψυχά αβοήθητη και η κυβέρνηση κοιτάζει πώς να ετοιμάσει την ψηφιοποίηση της οικονομίας, πώς να ερημώσει χωριά για να γίνουν τουριστικά συγκροτήματα, χωράφια για data centers και εκτάσεις για ΑΠΕ.
Δεν υπάρχει καμία άλλη λογική εξήγηση για την άθλια «λύση» που πρότεινε το υπουργείο Οικονομικών για την απόσυρση των ATM σε πολλά χωριά: «Προβλέπεται η δυνατότητα παροχής υπηρεσιών ανάληψης μετρητών από εμπόρους λιανικής μέσω φυσικών καταστημάτων, ακόμη και χωρίς να προηγείται αγορά αγαθών ή υπηρεσιών από τον πελάτη». Τι σημαίνει αυτό με απλά λόγια; Ότι το μπακάλικο ή το καφενείο του χωριού παροτρύνεται να αναλάβει χρέη… ATM.
Ζούμε σε μια τρελή εποχή όπου οι τράπεζες έχουν γίνει εισπρακτικά «καφενεία» και τα καφενεία γίνονται τράπεζες. Το τραπεζικό σύστημα λεηλατεί τα ακίνητα των Ελλήνων, χρεώνει ληστρικές προμήθειες, γλιτώνει δισεκατομμύρια με τον αναβαλλόμενο φόρο, κλείνει την κάνουλα των δανείων, αποσύρει τα ATM, εξυπηρετεί πολίτες μόνο με ραντεβού και τώρα φορτώνει στον μεροκαματιάρη του χωριού καθήκοντα τράπεζας! Ας είναι καλά η κυβέρνηση που φροντίζει το τραπεζικό καρτέλ σαν μοναχοπαίδι της.
Πώς ακριβώς μπορεί ένα καφενείο να εκτελέσει χρέη τράπεζας; Καταρχάς είναι πλήθος τα χωριά της ελληνικής επικράτειας που δεν διαθέτουν ούτε ένα κατάστημα λιανικής, διότι έχουν κλείσει όλα. Αλλά ας υποθέσουμε ότι υπάρχει έστω ένα μαγαζί. Με ποια ρευστότητα θα διαθέτει μετρητά ο μαγαζάτορας σε χωριά που βλέπουν επισκέπτες με το κιάλι;
Με ποια λογική κρίνεται ασφαλές να συγκεντρώνονται μετρητά στο απλό μαγαζί ενός ερημικού χωριού; Ευκολότερη λεία για κακοποιούς δεν υπάρχει! Ποιος θα προστατέψει τον επιχειρηματία σε περίπτωση ληστείας; Μήπως τα καφενεία μπορούν να μετατραπούν σε φρούρια με κάμερες και θωρακισμένους κλωβούς; Μήπως οι απλοί χωρικοί που κρατούν με αυτοθυσία ένα καφενεδάκι, έχουν τη διάθεση και τη γνώση να γίνουν… τραπεζικοί υπάλληλοι; Πώς θα εξυπηρετούνται οι χωρικοί αν τελειώσει το ρευστό; Γιατί πρέπει οι κάτοικοι να δίνουν «αναφορά» για τα χρήματα που σηκώνουν, στερούμενοι την ιδιωτικότητα ενός ATM; Τι θα κάνουν οι πολίτες τις ώρες και τις μέρες που το μαγαζί θα είναι κλειστό;
Από όπου και να το πιάσει κανείς το θέμα, έχουμε να κάνουμε με ένα εξωφρενικά γελοίο μέτρο. Μόνο κάποιοι που έχουν άβυσσο αδιαφορίας για τη ζωή του χωριού, θα μπορούσαν να σκεφτούν μια τέτοια «λύση». Μέχρι τώρα είχαμε την τράπεζα ως συνέταιρο στο πορτοφόλι μας και τώρα πλέον αναλαμβάνουμε τη δουλειά της, όσο εκείνη θα πλουτίζει.
Το μίνι μάρκετ γίνεται ΕΛΤΑ, ο καφετζής γίνεται τράπεζα, ο φαρμακοποιός θα γίνει γιατρός, ο αγρότης με την καρότσα θα κάνει το ΕΚΑΒ, ο ιερέας θα γίνει διανομέας συσσιτίων, ο χωρικός θα γίνει πυροσβέστης, ε… ας βάλουμε και τον φούρναρη να μοιράζει συντάξεις και τον μανάβη να κάνει τον ληξίαρχο, να αποχαιρετήσουμε το κράτος μια και καλή, γυρίζοντας 150 χρόνια πίσω!
Κατά τα άλλα με τις ηλεκτρονικές ταυτότητες η χώρα πάει «μπροστά»!
Αυτός είναι λοιπόν ο… εκσυγχρονισμός που υπόσχεται η ψηφιακή μετάβαση. Όσο χτίζονται τα ψηφιακά κάγκελα των μεγάλων αστικών κέντρων, να μετατρέπονται οι μικρές κοινωνίες της επαρχίας σε μοντέλο «Άγριας Δύσης». Με το τραπεζικό… καφενείο να έχει να αντιμετωπίσει χιλιάδες επίδοξους «Ντάλτονς», εισαγόμενους και ντόπιους «επενδυτές». Και την έμμεση κατάργηση των μετρητών να επιχειρείται πειραματικά στα χωριά, για να επιβληθεί κατόπιν και στις πόλεις.
ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ Γ΄: Περὶ τοῦ ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ βαστάζοντος τὸ κεράμιον τοῦ ὕδατος
Ποιος είναι, σύμφωνα με το Ευαγγέλιο, εκείνος που μεταφέρει μέσα στην πόλη τη στάμνα με το νερό, και γιατί πρόκειται για νερό; Αυτόν συναντούν οι μαθητές που στέλνονται από τον Χριστό και λαμβάνουν την εντολή να τον ακολουθήσουν. Και ποιος είναι ο οικοδεσπότης; Και γιατί οι Ευαγγελιστές αποσιωπούν το όνομά του; Και τι σημαίνει το μεγάλο και στρωμένο ανώγειο, μέσα στο οποίο τελείται το φρικτό μυστήριο του θείου Δείπνου; [Λουκά 22,7-13: ῏Ηλθε δὲ ἡ ἡμέρα τῶν ἀζύμων, ἐν ᾗ ἔδει θύεσθαι τὸ πάσχα, καὶ ἀπέστειλε Πέτρον καὶ ᾿Ιωάννην εἰπών· πορευθέντες ἑτοιμάσατε ἡμῖν τὸ πάσχα ἵνα φάγωμεν. οἱ δὲ εἶπον αὐτῷ· ποῦ θέλεις ἑτοιμάσωμεν; ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς· ἰδοὺ εἰσελθόντων ὑμῶν εἰς τὴν πόλιν συναντήσει ὑμῖν ἄνθρωπος κεράμιον ὕδατος βαστάζων· ἀκολουθήσατε αὐτῷ εἰς τὴν οἰκίαν οὗ εἰσπορεύεται, καὶ ἐρεῖτε τῷ οἰκοδεσπότῃ τῆς οἰκίας· λέγει σοι ὁ διδάσκαλος, ποῦ ἐστι τὸ κατάλυμα ὅπου τὸ πάσχα μετὰ τῶν μαθητῶν μου φάγω; κἀκεῖνος ὑμῖν δείξει ἀνώγαιον μέγα ἐστρωμένον· ἐκεῖ ἑτοιμάσατε. ἀπελθόντες δὲ εὗρον καθὼς εἴρηκεν αὐτοῖς, καὶ ἡτοίμασαν τὸ πάσχα].
ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ
ΠΡΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΟΝ, ΠΕΡΙ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΑΠΟΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΡΑΦΗΣ
ΕΡΩΤΗΣΗ Α΄: Περὶ λύπης καὶ ἡδονῆς καὶ ἐπιθυμίας τε καὶ φόβου
Είναι τα πάθη κακά από τη φύση τους ή γίνονται κακά εξαιτίας της χρήσης τους; Εννοώ δηλαδή την ηδονή και τη λύπη, την επιθυμία και τον φόβο, καθώς και όλα όσα ακολουθούν αυτά.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΓΙΟΥ ΜΑΞΙΜΟΥ:
Αυτά τα πάθη, όπως και τα υπόλοιπα, δεν δημιουργήθηκαν εξαρχής μαζί με την ανθρώπινη φύση· γιατί, αν είχαν δημιουργηθεί μαζί της, θα αποτελούσαν στοιχείο του ίδιου του ορισμού της φύσεως.
Λέω, λοιπόν, έχοντας διδαχθεί αυτό από τον μέγα Γρηγόριο Νύσσης, ότι τα πάθη εισήχθησαν εξαιτίας της πτώσεως από την τελειότητα [Αγίου Γρηγορίου Νύσσης, Περί παρθενίας, κεφ. 12,2: «Ὁ ἄνθρωπος, οὐ κατὰ φύσιν οὐδὲ συνουσιωμένον ἔσχεν ἐν ἑαυτῷ παρὰ τὴν πρώτην γένεσιν τὸ παθητικόν τε καὶ ἐπίκηρον [...] ἀλλ’ ὕστερον ἐπεισήχθη τὸ πάθος αὐτῷ μετὰ τὴν πρώτην κατασκευήν (:Ο άνθρωπος κατά την αρχική δημιουργία του δεν ήταν από τη φύση του υποκείμενος στα πάθη και στη φθορά, ούτε τα είχε ως αναπόσπαστο στοιχείο της ύπαρξής του· αυτή η κατάσταση εισήλθε σ’ αυτόν αργότερα, μετά την αρχική του δημιουργία)»], προσκολλήθηκαν δηλαδή στο πιο άλογο μέρος της ανθρώπινης φύσεως· μέσω αυτών, αντί της θείας και μακαρίας εικόνας, αμέσως μετά την παράβαση έγινε φανερή και ολοκάθαρη στον άνθρωπο η ομοίωσή του με τα άλογα ζώα. Ήταν πράγματι δίκαιο, αφού επισκιάστηκε η αξία που προσδίδει στον άνθρωπο το λογικό στοιχείο, η ανθρώπινη φύση να υποστεί τις συνέπειες εκείνων των γνωρισμάτων της αλογίας, τα οποία η ίδια επέλεξε με τη θέλησή της· έτσι ο Θεός, με σοφία, οικονόμησε ώστε ο άνθρωπος να οδηγηθεί στην επίγνωση της μεγάλης αξίας του λογικού του.
Γράφει ὁ Πορφυρίτης
Θά ἤθελα ὁ λόγος μου νά εἶναι ἁγιασμένος, νά ἔρρεε στίς καρδιές τῶν ἀνθρώπων, νά τίς μαλάκωνε καί εὐθύς ἀμέσως νά ἀγαποῦσαν Χριστό καί ἄνθρωπο. Πῶς ὅμως νά βγεῖ τέτοιος λόγος ἀπό καρδιά ρυπαρή; Πῶς νά αἰσθανθεῖ τόν πόνο τῶν ἀνθρώπων ἡ καρδιά «κυνός τεθνηκότος»[1]; Κι ὅμως, ἀκόμη καί αὐτή ἡ καρδιά ἀντιδρᾶ, ἐξανίσταται μπρός σέ ὅλα τοῦτα «τά σημεῖα καί τέρατα» πού λαμβάνουν χώρα στά βλαστάρια τοῦ ἔθνους μας, καθώς ἀναπτύσσονται παρατημένα ἀπό αὐτούς πού θά ἔπρεπε νά στέκονται ἀρωγοί, προστάτες, ὑποστηρικτές, σύμβουλοι καί ὀριοθέτες τους ἤ μέ μία λέξη: παιδαγωγοί.
Ἀγρίεψαν τά παιδιά· ἀγρίεψαν πρῶτα οἱ γονεῖς! Ἴσως καί οἱ γονεῖς τῶν γονιῶν. Ἀγρίεψαν οἱ μορφές τους, διότι ἀγρίεψαν οἱ ψυχές τους! Ἔκοψαν τόν ὀμφάλιο λῶρο πού τούς τροφοδοτεῖ ζωή ἀπό τήν Ζωή, τήν Αὐτοζωή! Ἔκοψαν τούς δεσμούς τῆς Πίστεως! Διέκοψαν τόν δρόμο, τήν ὁδό πού ὁδηγεῖ στήν Ὁδό! Ὅταν συμβαίνει αὐτό, ἕνας δρόμος μόνο ἀπομένει· ὁ δρόμος τοῦ ἄλλου, τοῦ Πονηροῦ. Ὁ δρόμος δηλαδή τῆς δαιμονοποίησης τοῦ ἀνθρώπου. Ὅπως ἔγραψε ὁ Ντοστογιέφσκυ τά λόγια τῆς Σόνιας πρός τόν Ρασκόλνικωφ: «Ἀπομακρύνθηκες ἀπό τόν Θεό καί ὁ Θεός σέ τιμώρησε καί σέ παρέδωσε στόν διάβολο...»![2]
Πριν ακόμη αναλάβει διοικητικά και ηγουμενικά καθήκοντα ασκήθηκε σαν ησυχαστής και υποτακτικός του φημισμένου μοναχού Γερασίμου Μενάγια, ο οποίος ασκήτευε στην έρημο του Αγίου Βασιλείου. Κατά την επάνοδό του στη Μονή, μαζί με τον φημισμένο ασκητή π. Γεράσιμο, επέδειξε ζήλο και ευλάβεια στην επιτέλεση των ιερών Ακολουθιών και στη φιλαδελφία προς όλους τους πατέρες και τους ξένους αδελφούς και προσκυνητές.
Τρία κυρίως μηνύματα ἀντλοῦμε ἀπὸ τὸ Εὐαγγέλιο τῆς Ι’ Κυριακῆς Ματθαίου (Ματθ. ιζ’ 14-21): α) Ἡ ἔλλειψη ἐμπιστοσύνης στὸν Θεό, ἡ ἀπιστία, εἶναι ἡ κύρια αἰτία γιὰ τὴν δράση τῶν ἀντίθεων δαιμονικῶν δυνάμεων. β) Ὁ ἄνθρωπος, γιὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὶς πολλαπλὲς δυσκολίες τοῦ βίου του, τὰ πάθη, τὶς ἀσθένειες, τὸν θάνατο, ἀναζητάει, τελικά, στήριγμα στὴν μόνη «ζῶσα ἐλπίδα», στὸν Σωτῆρα καὶ Λυτρωτή Κύριο. γ) Ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ διαθέτει τὰ δικά της θεραπευτικὰ μέσα γιὰ τὴν σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου.
Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου
με θέμα:
«Η ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ»
[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 12-8-2001]
(Β440) [έκδοσις Β΄]
Η σημερινή ευαγγελική περικοπή, αγαπητοί μου, μας φέρει στο προσκήνιον ένα πάντα επίκαιρο θέμα: Το παιδί. Ή τα προβλήματα της παιδικής ηλικίας. Σας υπενθυμίζω, στην περικοπή ήταν ένας πατέρας που πήγε το παιδί του -ήταν δαιμονισμένο παιδί- το οδήγησε στον Κύριο. Ο Κύριος, όμως, απουσίαζε, ήταν στο Θαβώρ με τους τρεις μαθητάς. Και έφερε το παιδί του εις τους άλλους εννέα μαθητάς, τους παρεκάλεσε να το θεραπεύσουν το παιδί, εκείνοι δεν μπόρεσαν, κορόιδευαν δε κάποιοι Φαρισαίοι και Γραμματείς κ.τ.λ. Ήρθε ο Κύριος και εθεράπευσε το παιδί. Αυτό το θαύμα είναι που μας διηγείται ο ευαγγελιστής Ματθαίος, αγαπητοί.
Πάντως, ήτο τραγική η θέσις εκείνου του πατέρα, που είχε εκείνο το δαιμονισμένο παιδί. Και ο Κύριος αγανακτεί! Ακριβώς γιατί δεν του το είχαν φέρει πιο μπροστά. Μάλιστα μας σημειώνει ο Μάρκος: «Καὶ ἐπηρώτησε τὸν πατέρα αὐτοῦ· πόσος χρόνος ἐστὶν ὡς τοῦτο γέγονεν αὐτῷ; ὁ δὲ εἶπε· παιδιόθεν». «Πόσος καιρός είναι που του συμβαίνει αυτό;». Κι εκείνος είπε: «Παιδιόθεν». Δεν γεννήθηκε –προσέξτε- αλλά από παιδί παρουσίασε σημεία δαιμονισμού.
